به گزارش دفتر ارتباطات و مسئولیت اجتماعی شرکت متبا ، مهندس یعقوبی مدیرعامل این شرکت در مصاحبه با خبرنگار این دفتر با اشاره به پیچیدگیهای انجام اورهال واحد یک گازی نیروگاه سیکل ترکیبی ارومیه اظهار داشت:در شرایطی که صنعت برق کشور برای عبور مطمئن از اوج مصرف تابستان با چالش ناترازی تولید و مصرف مواجه است، حفظ آمادگی عملیاتی نیروگاهها به یکی از اولویتهای راهبردی صنعت انرژی تبدیل شده است. در چنین فضایی، پایان موفقیتآمیز عملیات تعمیرات اساسی واحد شماره یک گازی نیروگاه سیکل ترکیبی ارومیه را میتوان نمونهای مهم از مدیریت فنی، برنامهریزی صنعتی و اتکای عملیاتی به توان داخلی دانست؛ پروژهای پیچیده که در بحبوحه محدودیتهای ناشی از شرایط جنگی، مشکلات لجستیکی، دشواری تأمین قطعات تخصصی و فشارهای مالی اجرا شد و در نهایت با موفقیت به سرانجام رسید. این واحد نیروگاهی از نوع V94.2 ارتقایافته به نسخه T90 است که پس از بروز برخی نواقص فنی و همزمان با نزدیک شدن به فصل اوج مصرف برق، برای انجام تعمیرات ۴۱ هزار ساعت از مدار خارج شد. هدف اصلی از اجرای این پروژه، تنها رفع ایرادات فنی نبود، بلکه افزایش قابلیت اطمینان، کاهش احتمال خروج اضطراری و ارتقای پایداری عملکرد واحد در دورههای حساس مصرف نیز در دستور کار قرار داشت.
به گزارش دفتر ارتباطات شرکت متبا مهندس وحید یعقوبی، مدیرعامل شرکت مدیریت تولید برق آذربایجان غربی، با تشریح جزئیات این پروژه اظهار کرد: عملیات تعمیرات اساسی این واحد در اواخر سال گذشته و پیش از آغاز شرایط بحرانی ناشی از جنگ رمضان آغاز شد. به گفته وی، بخش عمده مراحل اجرایی پروژه در ماههای اسفند و فروردین و همزمان با شرایط خاص جنگی انجام گرفت؛ موضوعی که پیچیدگیهای اجرایی پروژه را دوچندان کرد.
وی با اشاره به ابعاد فنی تعمیرات اساسی نیروگاهها توضیح داد: در چنین پروژههایی تمامی تجهیزات اصلی و جانبی واحد تحت بازدید، بازرسی، تست و تعمیر قرار میگیرند. تجهیزات اصلی شامل توربین، کمپرسور و ژنراتور هستند و در بخش تجهیزات جانبی نیز سامانههایی نظیر سیستم روغنکاری، هیدرولیک، خنککاری، تجهیزات برقی، ابزار دقیق و سیستم کنترل مورد ارزیابی و بازسازی قرار میگیرند. هدف از این فرایند، بازگرداندن واحد به شرایط پایدار بهرهبرداری، افزایش عمر قطعات حساس بهویژه قطعات داغ و کاهش احتمال بروز خرابیهای ناگهانی در زمان تولید برق است.
یعقوبی با بیان اینکه زمان استاندارد اجرای تعمیرات اساسی نیروگاهها حدود ۴۵ روز برآورد میشود، افزود: بسته به شرایط فنی واحد و حجم عملیات، این مدت ممکن است تا دو ماه نیز ادامه داشته باشد. در این بازه زمانی، واحد موردنظر بهطور کامل از مدار تولید خارج میشود تا امکان انجام تعمیرات عمیق و دقیق فراهم شود. البته در نیروگاه سیکل ترکیبی ارومیه به دلیل وجود شش واحد گازی و سه واحد بخار، خروج یک واحد صرفاً بخشی از ظرفیت تولید نیروگاه را تحت تأثیر قرار میدهد و سایر واحدها همچنان در مدار باقی میمانند.
مدیرعامل شرکت مدیریت تولید برق آذربایجان غربی تأکید کرد که تعمیرات اساسی واحدهای نیروگاهی از جمله پیچیدهترین پروژههای صنعتی کشور محسوب میشود، زیرا پروژه شامل تنوعی از فعالیت های بازدید و تعمیر تجهیزات و سیستم های مختلف در محدودیت زمانی می باشد، چرا که هر ساعت توقف تولید برق، هزینهها و عدم النفع سنگینی برای شبکه و مالک نیروگاه ایجاد میکند. به همین دلیل، اجرای این پروژهها نیازمند برنامهریزی دقیق، هماهنگی میان بخشهای مختلف و تأمین کامل و به موقع تجهیزات و منابع موردنیاز است. وی گفت: برنامهریزی برای اجرای این تعمیرات از حدود ده ماه قبل آغاز شده بود و هدف اصلی، رفع کامل دیفکتهای فنی واحد و اجرای تعمیرات ۴۱ هزار ساعت کارکرد معادل مطابق دستورالعمل سازنده بود.
با این حال، روند اجرای پروژه با چالشهایی فراتر از پیشبینیهای اولیه مواجه شد. یعقوبی در اینباره توضیح داد: پس از باز شدن تجهیزات اصلی واحد، آسیبهایی در شفت و روتور توربین مشاهده شد که نیازمند تعمیر تخصصی در کارخانه سازنده بود. به همین دلیل، تجهیزات باید به کارخانه توگا منتقل میشد؛ موضوعی که در شرایط جنگی و محدودیتهای حملونقل، فرایندی بسیار دشوار و زمانبر به شمار میرفت.
وی افزود: در آن مقطع حتی جابهجایی تجهیزات سنگین از ارومیه به تهران نیز با مشکلات جدی روبهرو بود. محدودیتهای لجستیکی، دشواری تأمین ناوگان حملونقل و شرایط خاص کشور باعث شد عملیات انتقال تجهیزات با حساسیت و پیچیدگی بالایی انجام شود. با این حال، با همکاری کارفرما، شرکت مپنا و مجموعههای فنی دخیل در پروژه، این مرحله نیز با موفقیت پشت سر گذاشته شد و عملیات تعمیر مطابق برنامه ادامه یافت.
به گفته یعقوبی، بخشی از قطعات و تجهیزات تخصصی موردنیاز نیز در جریان اجرای پروژه با کمبود مواجه شد. این مسئله بهویژه در حوزه قطعات حساس کنترلی و ابزار دقیق نمود بیشتری داشت. با این حال، از طریق هماهنگی با تأمینکنندگان، استفاده از ظرفیت سازندگان داخلی و پیگیری مستمر تیم اجرایی، نیازهای پروژه تأمین شد و مانعی برای تکمیل عملیات ایجاد نکرد.
وی در ادامه با اشاره به اثر تحریمها بر صنعت نیروگاهی کشور گفت: اگرچه امروز بخش عمده تجهیزات و قطعات مورد استفاده در نیروگاههای حرارتی در داخل کشور تولید میشود، اما همچنان برخی اقلام تخصصی بهویژه در حوزه سیستمهای کنترل، ابزار دقیق و تجهیزات الکترونیکی از خارج کشور تأمین میشوند. تحریمها باعث افزایش هزینه خرید، طولانی شدن زمان تأمین و افزایش ریسکهای حملونقل میشود و در شرایط بحرانی، این چالشها شدت بیشتری پیدا میکند.
مدیرعامل شرکت مدیریت تولید برق آذربایجان غربی همچنین بر اهمیت تأمین نقدینگی در پروژههای تعمیراتی تأکید کرد و گفت: اجرای تعمیرات اساسی مستلزم حضور همزمان پیمانکاران متعدد، تأمین به موقع قطعات، ابزار و تجهیزات تخصصی و همچنین پرداخت هزینههای اجرایی در زمان مناسب است. در شرایط تورمی، هرگونه تأخیر در تأمین منابع مالی میتواند روند اجرای پروژه را مختل کند و حتی زمانبندی بازگشت واحد به مدار را تحت تأثیر قرار دهد.
وی تصریح کرد: در پروژههای نیروگاهی، زمان اهمیت فوقالعادهای دارد، زیرا هر روز تأخیر در بازگشت واحد به شبکه میتواند بخشی از ظرفیت تولید برق کشور را در دورههای حساس از دسترس خارج کند. به همین دلیل، مدیریت نقدینگی و تأمین بهموقع منابع مالی یکی از ارکان اصلی موفقیت پروژههای تعمیراتی محسوب میشود.
یعقوبی درباره نتایج این عملیات گسترده نیز اظهار کرد: مهمترین دستاورد تعمیرات اساسی، افزایش قابلیت اطمینان واحد است؛ به این معنا که احتمال بروز خرابی ناگهانی و خروج اضطراری در زمان بهرهبرداری به حداقل میرسد. این موضوع در شرایط اوج مصرف برق اهمیت دوچندانی دارد، زیرا هرگونه خروج ناگهانی واحدهای نیروگاهی میتواند پایداری شبکه را تحت تأثیر قرار دهد.
به گفته وی، این واحد به همراه بخش بخار مرتبط خود حدود ۲۳۰ مگاوات ظرفیت تولید برق دارد و نقش مهمی در تأمین برق پایدار منطقه ایفا میکند. وی ابراز امیدواری کرد که این واحد در تابستان پیشرو با آمادگی کامل در مدار باقی بماند و بتواند سهم مؤثری در تأمین برق موردنیاز شبکه ایفا کند.
مدیرعامل شرکت مدیریت تولید برق آذربایجان غربی هشدار داد: اگر این تعمیرات بهموقع انجام نمیشد، احتمال خروج ناگهانی واحد و از دست رفتن بخش قابلتوجهی از ظرفیت تولید برق نیروگاه وجود داشت. در شرایط فعلی شبکه برق، حتی حفظ چند مگاوات ظرفیت تولید نیز اهمیت بالایی دارد، چه برسد به واحدی با ظرفیت حدود ۲۳۰ مگاوات که نقش کلیدی در پایداری شبکه منطقهای دارد.
وی در ادامه به رویکردهای آینده صنعت نیروگاهی کشور اشاره کرد و گفت: برای کاهش توقفهای اضطراری و افزایش بهرهوری واحدها، باید به سمت توسعه نظام تعمیرات پیشگیرانه و پیشبینانه حرکت کنیم. این رویکرد مبتنی بر پایش مداوم تجهیزات، تحلیل دادههای عملکردی و شناسایی زودهنگام نشانههای خرابی است.
به گفته یعقوبی، استفاده از سامانههای Condition Monitoring، کنترل مستمر پارامترهای اصلی تجهیزات، تحلیل ارتعاشات، پایش دما و فشار و همچنین بررسی رفتار عملکردی واحدها، از جمله اقداماتی است که میتواند احتمال بروز خرابیهای ناگهانی را کاهش دهد و هزینههای تعمیرات سنگین را به حداقل برساند.